Fundu vefnaðarmiðstöð frá víkingaöld við Árósa Kjartan Kjartansson skrifar 24. júní 2026 08:59 Liv Stidsing Reher-Langberg, fornleifafræðingur frá Moesgaard-safninu, heldur á kljástein sem notaður var við vefnað og fannst í uppgreftrinum nærri Árósum. AP/James Brooks Minjar eftir umfangsmikla vefnaðarframleiðslu frá víkingaöld hafa fundist í uppgreftri utan við Árósa í Danmörku. Fornleifafræðingur segir fundinn sýna að víkingar hafi verið meira en ósiðmenntaðir rustar sem fóru ruplandi og rænandi um Evrópu. Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen. Danmörk Fornminjar Mest lesið Skálmöld brá í óleyfi fyrir í „vandræðalegu þjóðrembumyndbandi“ Innlent Sökuðu rektor um meiðyrði og stjórnarskrárbrot og hótuðu skaðabótamáli Innlent Forystukonum ríkisstjórnarinnar brugðið vegna alvarlegra hótana Innlent Þorgerður beygði af í Bítinu Innlent Óttast aukið álag eftir fjöldauppsagnir hjá Reykjavíkurborg Innlent Telur að barátta Ólafs muni koma í bakið á honum Innlent Íslandsbanki hækkar vexti Innlent Segir Katrínu sparka í konuna sína Innlent Símtöl almennt málefnaleg en dónaskapur inni á milli Innlent Umræðan hafi verið ruglingsleg og á lágu plani Innlent Fleiri fréttir Kalla bandaríska sendiherrann á teppið vegna svívirðinga um ráðherra Hver er Hákon VIII Noregskonungur? Sagður hafa logið árum saman um morðið á Tupac Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Haraldur V Noregskonungur er látinn Breytti heiti Ontaríó-vatns í Ameríku-vatn Óttast fleiri flóð vegna skriða í fjöllunum Ljúka greiningu á viðveru í Evrópu fyrr en til stóð „Slátrarinn í Bosníu“ Ratko Mladic látinn Rísandi stjarna AfD umkringd nýnasistum Staðgöngumóðir eignast „tvíbura“ með sitthvora foreldrana Varaði Rússa við því að ráðast á NATO Heilsu Haraldar hrakar enn Að minnsta kosti 165 eru látnir og yfir 1.500 saknað Rýnt í tollana: Ætla að láta Repúblikana finna til tevatnsins Flugvallarstarfsmenn í Frankfurt látnir eftir að hafa smitast af malaríu Harry og Meghan komin aftur eftir sex ára illdeilur Eiginmaður Mörtu Noregsprinsessu fékk nýtt nýra Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Carney verður viðstaddur stefnuræðu ESB-forseta Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Fjórtán nýburar dóu í eldsvoða á fæðingardeild Stjórnvöld í Íran hyggjast banna samskipti við erlenda miðla Maxwell fær ekki dómnum hnekkt Mynd af sverði birt um hálftíma fyrir morðið Móðirin sem Bandaríkjamenn deila um Yfirmaður CIA í Moskvu Hvirfilbylur olli usla í sunnanverðu Frakklandi Sjá meira
Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen.
Danmörk Fornminjar Mest lesið Skálmöld brá í óleyfi fyrir í „vandræðalegu þjóðrembumyndbandi“ Innlent Sökuðu rektor um meiðyrði og stjórnarskrárbrot og hótuðu skaðabótamáli Innlent Forystukonum ríkisstjórnarinnar brugðið vegna alvarlegra hótana Innlent Þorgerður beygði af í Bítinu Innlent Óttast aukið álag eftir fjöldauppsagnir hjá Reykjavíkurborg Innlent Telur að barátta Ólafs muni koma í bakið á honum Innlent Íslandsbanki hækkar vexti Innlent Segir Katrínu sparka í konuna sína Innlent Símtöl almennt málefnaleg en dónaskapur inni á milli Innlent Umræðan hafi verið ruglingsleg og á lágu plani Innlent Fleiri fréttir Kalla bandaríska sendiherrann á teppið vegna svívirðinga um ráðherra Hver er Hákon VIII Noregskonungur? Sagður hafa logið árum saman um morðið á Tupac Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Haraldur V Noregskonungur er látinn Breytti heiti Ontaríó-vatns í Ameríku-vatn Óttast fleiri flóð vegna skriða í fjöllunum Ljúka greiningu á viðveru í Evrópu fyrr en til stóð „Slátrarinn í Bosníu“ Ratko Mladic látinn Rísandi stjarna AfD umkringd nýnasistum Staðgöngumóðir eignast „tvíbura“ með sitthvora foreldrana Varaði Rússa við því að ráðast á NATO Heilsu Haraldar hrakar enn Að minnsta kosti 165 eru látnir og yfir 1.500 saknað Rýnt í tollana: Ætla að láta Repúblikana finna til tevatnsins Flugvallarstarfsmenn í Frankfurt látnir eftir að hafa smitast af malaríu Harry og Meghan komin aftur eftir sex ára illdeilur Eiginmaður Mörtu Noregsprinsessu fékk nýtt nýra Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Carney verður viðstaddur stefnuræðu ESB-forseta Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Fjórtán nýburar dóu í eldsvoða á fæðingardeild Stjórnvöld í Íran hyggjast banna samskipti við erlenda miðla Maxwell fær ekki dómnum hnekkt Mynd af sverði birt um hálftíma fyrir morðið Móðirin sem Bandaríkjamenn deila um Yfirmaður CIA í Moskvu Hvirfilbylur olli usla í sunnanverðu Frakklandi Sjá meira