Japanir mótmæla fyrirhuguðum breytingum á stjórnarskránni Hólmfríður Gísladóttir skrifar 4. maí 2026 07:13 Takaichi segir nauðsynlegt að endurskoða stjórnarskrána með tilliti til breyttra tíma. AP/AAP/Lukas Coch Efnt var til mótmæla víða um Japan í gær, gegn fyrirhuguðum breytingum á stjórnarskrá landsins. Forsætisráðherrann Sanae Takaichi, hefur talað fyrir því að þingið taki málið til umræðu, með það að markmiði að efla getu hersins til að mæta ógn af hálfu Kína og Norður-Kóreu. Stjórnarskráin sem nú er í gildi var samin af Bandaríkjamönnum undir lok seinni heimstyrjaldarinnar. Takaichi og aðrir sem vilja endurskoða stjórnarskrána horfa aðallega til 9. ákvæðisins, sem bannar Japönum að hóta eða beita hervaldi til að leiða alþjóðlegar deilur til lykta. Japanska þingið samþykkti lög fyrir um áratug síðan sem heimilar Japönum að grípa hernaðaraðgera til að verja landið eða bandamenn sem sæta árásum. Takaichi og bandamenn hennar vilja hins vegar ganga lengra. Til að koma breytingum í gegn þyrfti bæði samþykki tveggja þriðjuhluta þingmanna og meirihluta landsmanna í þjóðaratkvæðagreiðslu. Skoðanir eru afar skiptar meðal almennings og stuðningur við breytingarnar hefur verið að mælast á bilinu 47 til 57 prósent. Þeir sem sóttu mótmælin í gær sögðu meðal annars að stjórnarskráin væri dýrmætur fjársjóður. Þá voru stjórnvöld sökuð um undirlægjuhátt gagnvart Bandaríkjunum. „Takaichi heldur að flestir Japanir vilji breyta stjórnarskránni af því að þeir halda að þeim stafi ógn af Kína og Norður-Kóreu en það er bara ekki satt,“ sagði einn mótmælenda. „Við eigum að vera að verja peningunum í heilbrigðismál, menntun og störf, ekki fleiri vopn.“ Japan Mest lesið Fannst eftir rúma tveggja sólarhringa leit: „Hún er eitthvað óvenjuleg þessi hryssa“ Innlent Rússneskur auðjöfur borgaði fyrir draumabrúðkaup Trumps Erlent Snúist um dómgreind frekar en gervigreind Innlent Fimm mínútna viðbót við aðgerð geti dregið úr áhættu á krabbameini Innlent Eldur í Elliðaárdal Innlent Mun Tækniskólinn rísa í Úlfarsárdal? Innlent Úrskurður Hæstaréttar bakslag fyrir Trump Erlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Fleiri fréttir Úrskurður Hæstaréttar bakslag fyrir Trump Finnar ganga til liðs við kjarnorkuvopnaverkefni Frakka Rússneskur auðjöfur borgaði fyrir draumabrúðkaup Trumps Trump segir að árásum á orkuinnviði verði hætt Vilja verða jafningjar Englendinga Stjórnarmyndunarmaraþon framundan í Svíþjóð Sádar í slæmri stöðu en Trump kennir Selenskí um Gefa kola- og gasorkuverum lausan tauminn Finnar taka þátt í kjarnorkuvernd Frakka Talinn hafa geymt lík foreldra sinna í frysti í þrjátíu ár „Það er ekki Stóra-Bretland heldur litla England“ Leita 129 manns eftir að ferju hvolfdi við Indónesíu Stjórnin líklega fallin en staðan afar þröng Johnson rétt slapp við árás Rússa Möguleiki á að úrslit ráðist ekki fyrr en í næstu viku Munurinn minnkar í nýrri spá Vinstri blokkin leiðir í útgönguspám „Það er mjög jafnt á milli blokkanna“ Óboðinn gestur gripinn við heimili Harris Vilja öll greiða atkvæði um að kljúfa sig frá Bretlandi Forstjórar gervigreindarfyrirtækja segja hættu á ferðum og hægja þurfi á þróun Lokuðu einni mikilvægustu olíuleiðslunni „Ekkert sem gat bjargað þessu“ Látin jafngömul og móðir hennar sem var myrt af föðurnum Þingkosningar í Svíþjóð: Stjórnin riðar til falls en að mynda nýja gæti reynst erfitt Minnst 44 slasast og ein í lífshættu eftir lestarslys í Frakklandi Systir Haraldar er látin Dönsk kona ákærð fyrir að verða nýfæddum börnum sínum að bana Stefna kanslaranum fyrir meiðyrði um Valkost fyrir Þýskaland Gerðu drónaárásir á verslunarmiðstöð Sjá meira
Stjórnarskráin sem nú er í gildi var samin af Bandaríkjamönnum undir lok seinni heimstyrjaldarinnar. Takaichi og aðrir sem vilja endurskoða stjórnarskrána horfa aðallega til 9. ákvæðisins, sem bannar Japönum að hóta eða beita hervaldi til að leiða alþjóðlegar deilur til lykta. Japanska þingið samþykkti lög fyrir um áratug síðan sem heimilar Japönum að grípa hernaðaraðgera til að verja landið eða bandamenn sem sæta árásum. Takaichi og bandamenn hennar vilja hins vegar ganga lengra. Til að koma breytingum í gegn þyrfti bæði samþykki tveggja þriðjuhluta þingmanna og meirihluta landsmanna í þjóðaratkvæðagreiðslu. Skoðanir eru afar skiptar meðal almennings og stuðningur við breytingarnar hefur verið að mælast á bilinu 47 til 57 prósent. Þeir sem sóttu mótmælin í gær sögðu meðal annars að stjórnarskráin væri dýrmætur fjársjóður. Þá voru stjórnvöld sökuð um undirlægjuhátt gagnvart Bandaríkjunum. „Takaichi heldur að flestir Japanir vilji breyta stjórnarskránni af því að þeir halda að þeim stafi ógn af Kína og Norður-Kóreu en það er bara ekki satt,“ sagði einn mótmælenda. „Við eigum að vera að verja peningunum í heilbrigðismál, menntun og störf, ekki fleiri vopn.“
Japan Mest lesið Fannst eftir rúma tveggja sólarhringa leit: „Hún er eitthvað óvenjuleg þessi hryssa“ Innlent Rússneskur auðjöfur borgaði fyrir draumabrúðkaup Trumps Erlent Snúist um dómgreind frekar en gervigreind Innlent Fimm mínútna viðbót við aðgerð geti dregið úr áhættu á krabbameini Innlent Eldur í Elliðaárdal Innlent Mun Tækniskólinn rísa í Úlfarsárdal? Innlent Úrskurður Hæstaréttar bakslag fyrir Trump Erlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Fleiri fréttir Úrskurður Hæstaréttar bakslag fyrir Trump Finnar ganga til liðs við kjarnorkuvopnaverkefni Frakka Rússneskur auðjöfur borgaði fyrir draumabrúðkaup Trumps Trump segir að árásum á orkuinnviði verði hætt Vilja verða jafningjar Englendinga Stjórnarmyndunarmaraþon framundan í Svíþjóð Sádar í slæmri stöðu en Trump kennir Selenskí um Gefa kola- og gasorkuverum lausan tauminn Finnar taka þátt í kjarnorkuvernd Frakka Talinn hafa geymt lík foreldra sinna í frysti í þrjátíu ár „Það er ekki Stóra-Bretland heldur litla England“ Leita 129 manns eftir að ferju hvolfdi við Indónesíu Stjórnin líklega fallin en staðan afar þröng Johnson rétt slapp við árás Rússa Möguleiki á að úrslit ráðist ekki fyrr en í næstu viku Munurinn minnkar í nýrri spá Vinstri blokkin leiðir í útgönguspám „Það er mjög jafnt á milli blokkanna“ Óboðinn gestur gripinn við heimili Harris Vilja öll greiða atkvæði um að kljúfa sig frá Bretlandi Forstjórar gervigreindarfyrirtækja segja hættu á ferðum og hægja þurfi á þróun Lokuðu einni mikilvægustu olíuleiðslunni „Ekkert sem gat bjargað þessu“ Látin jafngömul og móðir hennar sem var myrt af föðurnum Þingkosningar í Svíþjóð: Stjórnin riðar til falls en að mynda nýja gæti reynst erfitt Minnst 44 slasast og ein í lífshættu eftir lestarslys í Frakklandi Systir Haraldar er látin Dönsk kona ákærð fyrir að verða nýfæddum börnum sínum að bana Stefna kanslaranum fyrir meiðyrði um Valkost fyrir Þýskaland Gerðu drónaárásir á verslunarmiðstöð Sjá meira