Nýyrði á fordæmalausum tímum: Kóviti, koviðmágur og smitskömm Kolbeinn Tumi Daðason skrifar 24. mars 2020 14:00 Sóttkví og Samgöngubann prýddi forsíðu fylgirits Fréttablaðsins í dag og vakti athygli. Fordæmalausir tímar kalla á fordæmalausar aðgerðir, og í einhverjum tilvikum á fordæmalaus orð. Á kórónaveirutímum er samfélagið undirlagt fréttum af veirunni sem hefur áhrif á alla. Meira að segja tungumálið okkar. Svo mikið er rætt um kórónuveiruna að nýyrði verða til. Sum orðin gætu verið komin til að vera á meðan önnur fá fólk til að brosa en munu svo líklega hverfa með veirunni, sem fyrst hugsa eflaust flestir. Hér verður stiklað á stóru í orðum sem eru farin að skjóta upp kollinum í umræðu, samfélagsmiðlum og ummælakerfunum. Sóttkvíði Sá kvíði sem skapast meðal fólks vegna ástandsins. Dæmi: „Gunna frænka er með svo mikinn sóttkvíða að hún er að fara yfir um!“ Kóviti Sjálfskipaður sérfræðingur í veirufræðum sem lætur hátt í sér heyra og veit betur en aðrir. Dæmi: „Þú ert nú meiri kóvitinn!“ In Iceland we invented a new noun "Kóviti" in which I here by going to make the official translation to English be a new noun "Coviac" #CoviacCoviac is a person that knows better than the #CDC— Jóhann B Guðmundsson (@johannbg) March 24, 2020 Sótthvíld Einstaklingur orðinn þreyttur á ástandinu, jafnvel verið undir miklu álagi og fær kærkomna hvíld á veirutímum. Dæmi: „Ég er alveg búinn á því eftir vikuna elskan. Ég held við ættum að skella okkur upp í bústað í sótthvíld.“ Koviðmágur Einstaklingur sem smitar mann sem smitar svo annan mann. Sá fyrsti og síðasti eru þar með orðnir koviðmágar. Vísar til tengsla tveggja karlmanna sem sænga hjá sömu konu. Dæmi: „Heyrðu, vissirðu að Siggi og Kobbi eru koviðmágar?“ Einstaklingur sem smitar mann, sem smitar svo annan mann, er koviðmágur þess síðastnefnda.— Konrad Jonsson (@konradj) March 20, 2020 Faðmflótti Lýsir því ástandi þegar fólk þarf að viðhalda tveggja metra reglu sem eðlilega felur í sér að fólk getur ekki knúsast eins og venjulega. Dæmi: Fólk veltir fyrir sér hvort faðmflótti muni verða áfram ríkjandi í samfélaginu þegar kórónuveiran heyrir sögunni til. Kórónotatilfinning Óþægileg tilfinning vegna fregna af kórónaveirunni. Dæmi: „Ég er með kórónotatilfinningu vegna stöðunnar.“ Smitskömm Að skammast sín fyrir að vera smitaður af kórónuveirunni. Dæmi: Frosti upplifði mikla smitskömm og lét engan vita að hann væri smitaður af kórónuveirunni. Cofit Heimaæfingar stundaðar í ástandinu ætlaðar að koma manni í betra líkamlegt form. Á rætur að rekja til Crossfit. Dæmi: Velkomin í Cofit dagsins. Í dag ætlum við að vinna með æfingar þar sem við notum sófann okkar, tvo stóla og þrjár fullar tveggja lítra vatnsflöskur. Samgöngubann Ekki nýtt orð en notað daglega fyrir misskilning þegar fólk ætlar sér að segja samkomubann. Misskilningurinn náði hæstu hæðum í fylgiriti Fréttablaðsins í dag þar sem forsíðan var skreytt tveimur orðum; sóttkví og samgöngubann. Ritstjóri Fréttablaðsins baðst afsökunar á misskilningnum á vef Fréttablaðsins og útskýrði að auðvitað hefði átt að standa samkomubann. Ekki skera niður í próförkinni þegar kreppir að... pic.twitter.com/MtmvyYCuF8— Fanney Birna (@fanneybj) March 24, 2020 Hefurðu heyrt um fleiri nýyrði? Láttu okkur vita í ummælakerfinu að neðan eða sendu okkur tölvupóst á ritstjorn@visir.is. Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Grín og gaman Íslenska á tækniöld Samkomubann á Íslandi Mest lesið Feiminn í æsku en fann sig í tískunni Tíska og hönnun „Dapur yfir því hvernig fór fyrir honum eftir að hann hætti í pólitíkinni“ Lífið Stjörnulífið: Sjóðheit skvísuviðvörun Lífið Céline Dion snýr aftur á stóra sviðið: „Ég elska ykkur öll og sé ykkur bráðlega“ Lífið Í bataferli frá fíkninni Lífið Hera verður ástkona JFK Bíó og sjónvarp Hildur Guðnadóttir hátíðarlistamaður 2026 Lífið Ótrúleg saga Rose Dugdale Lífið Söguleg stund í KR heimilinu Tónlist Skaftfellsk perla fær alþjóðlega viðurkenningu Lífið samstarf Fleiri fréttir Céline Dion snýr aftur á stóra sviðið: „Ég elska ykkur öll og sé ykkur bráðlega“ Hildur Guðnadóttir hátíðarlistamaður 2026 Í bataferli frá fíkninni Ótrúleg saga Rose Dugdale „Dapur yfir því hvernig fór fyrir honum eftir að hann hætti í pólitíkinni“ Stjörnulífið: Sjóðheit skvísuviðvörun „Það sést ekki á mér að ég sé að upplifa þetta“ Þórbergur og Laxness í ruslinu „Talan á vigtinni hefur sagt mér alltof mikið í gegnum tíðina“ „Að vera ættleidd er ein stærsta gjöf sem ég og fjölskyldan mín höfum fengið“ Krakkatía vikunnar: Nói, bófi og starfsmaðurinn Snjói Áhrifavaldurinn Clavicular handtekinn Back to the Future-leikari látinn Fréttatía vikunnar: Raðvændiskaupandi og baráttan við verðbólgudrauginn Birnir á plötu ársins Laufey Lín söngkona ársins Engdust um af sársauka í túrverkjaherminum Aðalsteinn Lúther: „Þetta er ekki einhver trúarofsi tengdur guðfræðinámi“ Kanóna frá Írlandi gestur í fyrsta hlaðvarpsþættinum Fall Vals í Afríku ætlar að reynast dýrkeypt Enn ólgar Ungfrú Ísland: „Ekkert til sem heitir ósanngjarn samningur ef þú skrifar undir hann“ Ágúst tekur við brekkusöngnum á Þjóðhátíð í Eyjum Baldur og Einar komnir með hnausþykkt hár eftir hárígræðsluna Kaleo efnir til tónleikaveislu á Þingvöllum í júní Lætur skemmdaverk á vegglistinni ekki stöðva sig og heldur út Seldu skuldlaust hótel og fóru að leika sér Barnsmóðir og dætur Eyjólfs fluttar til Íslands Ólína löðrunguð þrisvar á sviðinu Sjálfskipaður Yoda okkar Íslendinga hefur rangt fyrir sér Hvað veistu um… IKEA? Sjá meira
Fordæmalausir tímar kalla á fordæmalausar aðgerðir, og í einhverjum tilvikum á fordæmalaus orð. Á kórónaveirutímum er samfélagið undirlagt fréttum af veirunni sem hefur áhrif á alla. Meira að segja tungumálið okkar. Svo mikið er rætt um kórónuveiruna að nýyrði verða til. Sum orðin gætu verið komin til að vera á meðan önnur fá fólk til að brosa en munu svo líklega hverfa með veirunni, sem fyrst hugsa eflaust flestir. Hér verður stiklað á stóru í orðum sem eru farin að skjóta upp kollinum í umræðu, samfélagsmiðlum og ummælakerfunum. Sóttkvíði Sá kvíði sem skapast meðal fólks vegna ástandsins. Dæmi: „Gunna frænka er með svo mikinn sóttkvíða að hún er að fara yfir um!“ Kóviti Sjálfskipaður sérfræðingur í veirufræðum sem lætur hátt í sér heyra og veit betur en aðrir. Dæmi: „Þú ert nú meiri kóvitinn!“ In Iceland we invented a new noun "Kóviti" in which I here by going to make the official translation to English be a new noun "Coviac" #CoviacCoviac is a person that knows better than the #CDC— Jóhann B Guðmundsson (@johannbg) March 24, 2020 Sótthvíld Einstaklingur orðinn þreyttur á ástandinu, jafnvel verið undir miklu álagi og fær kærkomna hvíld á veirutímum. Dæmi: „Ég er alveg búinn á því eftir vikuna elskan. Ég held við ættum að skella okkur upp í bústað í sótthvíld.“ Koviðmágur Einstaklingur sem smitar mann sem smitar svo annan mann. Sá fyrsti og síðasti eru þar með orðnir koviðmágar. Vísar til tengsla tveggja karlmanna sem sænga hjá sömu konu. Dæmi: „Heyrðu, vissirðu að Siggi og Kobbi eru koviðmágar?“ Einstaklingur sem smitar mann, sem smitar svo annan mann, er koviðmágur þess síðastnefnda.— Konrad Jonsson (@konradj) March 20, 2020 Faðmflótti Lýsir því ástandi þegar fólk þarf að viðhalda tveggja metra reglu sem eðlilega felur í sér að fólk getur ekki knúsast eins og venjulega. Dæmi: Fólk veltir fyrir sér hvort faðmflótti muni verða áfram ríkjandi í samfélaginu þegar kórónuveiran heyrir sögunni til. Kórónotatilfinning Óþægileg tilfinning vegna fregna af kórónaveirunni. Dæmi: „Ég er með kórónotatilfinningu vegna stöðunnar.“ Smitskömm Að skammast sín fyrir að vera smitaður af kórónuveirunni. Dæmi: Frosti upplifði mikla smitskömm og lét engan vita að hann væri smitaður af kórónuveirunni. Cofit Heimaæfingar stundaðar í ástandinu ætlaðar að koma manni í betra líkamlegt form. Á rætur að rekja til Crossfit. Dæmi: Velkomin í Cofit dagsins. Í dag ætlum við að vinna með æfingar þar sem við notum sófann okkar, tvo stóla og þrjár fullar tveggja lítra vatnsflöskur. Samgöngubann Ekki nýtt orð en notað daglega fyrir misskilning þegar fólk ætlar sér að segja samkomubann. Misskilningurinn náði hæstu hæðum í fylgiriti Fréttablaðsins í dag þar sem forsíðan var skreytt tveimur orðum; sóttkví og samgöngubann. Ritstjóri Fréttablaðsins baðst afsökunar á misskilningnum á vef Fréttablaðsins og útskýrði að auðvitað hefði átt að standa samkomubann. Ekki skera niður í próförkinni þegar kreppir að... pic.twitter.com/MtmvyYCuF8— Fanney Birna (@fanneybj) March 24, 2020 Hefurðu heyrt um fleiri nýyrði? Láttu okkur vita í ummælakerfinu að neðan eða sendu okkur tölvupóst á ritstjorn@visir.is.
Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Grín og gaman Íslenska á tækniöld Samkomubann á Íslandi Mest lesið Feiminn í æsku en fann sig í tískunni Tíska og hönnun „Dapur yfir því hvernig fór fyrir honum eftir að hann hætti í pólitíkinni“ Lífið Stjörnulífið: Sjóðheit skvísuviðvörun Lífið Céline Dion snýr aftur á stóra sviðið: „Ég elska ykkur öll og sé ykkur bráðlega“ Lífið Í bataferli frá fíkninni Lífið Hera verður ástkona JFK Bíó og sjónvarp Hildur Guðnadóttir hátíðarlistamaður 2026 Lífið Ótrúleg saga Rose Dugdale Lífið Söguleg stund í KR heimilinu Tónlist Skaftfellsk perla fær alþjóðlega viðurkenningu Lífið samstarf Fleiri fréttir Céline Dion snýr aftur á stóra sviðið: „Ég elska ykkur öll og sé ykkur bráðlega“ Hildur Guðnadóttir hátíðarlistamaður 2026 Í bataferli frá fíkninni Ótrúleg saga Rose Dugdale „Dapur yfir því hvernig fór fyrir honum eftir að hann hætti í pólitíkinni“ Stjörnulífið: Sjóðheit skvísuviðvörun „Það sést ekki á mér að ég sé að upplifa þetta“ Þórbergur og Laxness í ruslinu „Talan á vigtinni hefur sagt mér alltof mikið í gegnum tíðina“ „Að vera ættleidd er ein stærsta gjöf sem ég og fjölskyldan mín höfum fengið“ Krakkatía vikunnar: Nói, bófi og starfsmaðurinn Snjói Áhrifavaldurinn Clavicular handtekinn Back to the Future-leikari látinn Fréttatía vikunnar: Raðvændiskaupandi og baráttan við verðbólgudrauginn Birnir á plötu ársins Laufey Lín söngkona ársins Engdust um af sársauka í túrverkjaherminum Aðalsteinn Lúther: „Þetta er ekki einhver trúarofsi tengdur guðfræðinámi“ Kanóna frá Írlandi gestur í fyrsta hlaðvarpsþættinum Fall Vals í Afríku ætlar að reynast dýrkeypt Enn ólgar Ungfrú Ísland: „Ekkert til sem heitir ósanngjarn samningur ef þú skrifar undir hann“ Ágúst tekur við brekkusöngnum á Þjóðhátíð í Eyjum Baldur og Einar komnir með hnausþykkt hár eftir hárígræðsluna Kaleo efnir til tónleikaveislu á Þingvöllum í júní Lætur skemmdaverk á vegglistinni ekki stöðva sig og heldur út Seldu skuldlaust hótel og fóru að leika sér Barnsmóðir og dætur Eyjólfs fluttar til Íslands Ólína löðrunguð þrisvar á sviðinu Sjálfskipaður Yoda okkar Íslendinga hefur rangt fyrir sér Hvað veistu um… IKEA? Sjá meira